Tìm kiếm  Tìm kiếm nâng cao
Ngày 10/12/2019 03:29 PM
Ấn phẩm sách
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 11/2019
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 10/2019
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 9/2019
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 8/2019
Thăm dò ý kiến
Bạn theo đạo nào ?















Chọn    Xem KQ
Bốn năm đầu triều đại Giáo hoàng Francis – Một trong số những việc còn gây nhiều tranh cãi

Ở hai bài trước chúng tôi đã trình bày về những việc đã làm và những việc còn dang dở trong bốn năm đầu triều đại Giáo hoàng Francis, tuy nhiên, trong nội bộ Giáo hội Công giáo vẫn còn những lời bàn tán, những ý kiến phản đối có khi công khai, có khi thầm lặng đối với một số lời nói và việc làm của Ngài vì cho rằng chúng trái với văn hóa và thần học Công giáo. Ở bài này chúng tôi xin đề cập tới một trong số những công việc mục vụ mà Giáo hoàng Francis đã thực hiện trong thời gian qua còn gây nhiều tranh cãi, thậm chí tranh cãi găy gắt trong hàng giáo sĩ Công giáo, đó là việc ban hành Tông huấn “Niềm vui yêu thương” (Amoris Laetita).

Tông huấn“Niềm vui yêu thương” được Giáo hoàng Francis ký ngày 19 tháng 3 năm 2016, ngày lễ thánh Giuse và được phát hành ngày 8 tháng 4 năm 2016. Đây là kết quả của 2 thượng hội đồng giám mục về gia đình do Giáo hoàng Francis triệu tập vào các năm 2014 và 2015. Vào thời điểm bắt đầu quá trình triệu tập hai thượng hội này, Giáo hoàng Francis nói rằng Ngài muốn có một kết quả sau cùng nói lên sự đồng thuận lớn lao giữa các giám mục và cộng đồng Giáo hội về con đường hành động đúng sẽ được đưa ra. Tuy nhiên, sự “đồng thuận” mà Ngài mong muốn hầu như không thể nào đạt được.

Tông huấn Niềm vui yêu thương gồm 325 đoạn được phân chia thành 9 chương trình bày về vấn đề tình yêu, hôn nhân, gia đình và giáo dục con cái, một chủ đề phức tạp, nhạy cảm đang cần được thảo luận một cách thấu đáo. Những ý kiến thảo luận của các nghị phụ tại Thượng hội đồng giám mục về gia đình, nói theo lời của tông huấn, đã tạo nên một “viên ngọc nhiều mặt” mà giá trị của nó cần phải được duy trì. Tuy nhiên, trong tông huấn Giáo hoàng Francis cũng cảnh báo rằng, “không phải mọi cuộc thảo luận về các vấn đề tín lý, luân lý hay mục vụ đều cần được giải quyết bằng các can thiệp của huấn quyền” và rằng, “mỗi quốc gia hay miền…có thể tìm các giải pháp tốt hơn thích đáng với văn hóa của họ và mẫn cảm với các truyền thống và nhu cầu địa phương của họ. Vì các nền văn hóa, thực ra, hết sức đa dạng và mọi nguyên tắc tổng quát…cần được hội nhập văn hóa, nếu chúng muốn được tôn trọng và áp dụng”[1].

Có người cho rằng, tông huấn Niềm vui yêu thương là một tuyệt tác của nghệ thuật Dòng tên, nhưng nó cũng làm cho 2 nhóm người thất vọng. “Trước hết là những người muốn luật có tiếng nói cuối cùng và tiếng nói cuối cùng này bất di bất dịch; những người có khuynh hướng cóc cần thực tế một chút. Sau là những người chống đối, những người muốn thay đổi tiêu chuẩn vì các tập tính đã thay đổi, và chắc chắn họ là những người cóc cần lý tưởng một chút”[2]. Cũng có người lại cho rằng, người ta chỉ chú trọng những đoạn giật gân và bỏ qua nhiều đoạn ý nghĩa. Một trong số những luận điểm dẫn đến cuộc tranh cãi gay gắt trong đời sống nội bộ Giáo hội Công giáo của tông huấn Niềm vui yêu thương, là việc mở cửa nhằm cho phép người ly dị và tái hôn dân sự được rước lễ.

Các cuộc tranh cãi xung quanh chủ đề này hiện chưa có hồi kết. Trong lúc có những người cho rằng việc làm này thể hiện tình bác ái mục vụ và lẽ ra phải thực hiện từ lâu rồi và cũng rất có thể là nó đã được âm thầm thực hiện ở nhiều nơi trong Giáo hội nay mới được phê chuẩn, thì cũng có khá nhiều người khác lại coi nó như một việc làm đảo ngược lại giáo huấn của Giáo hội một cách đáng lo ngại về cả phép hôn phối lẫn các bí tích nói chung. 

Sau khi tông huấn Niềm vui yêu thương ra đời, các giám mục ở các giáo phận khác nhau trên khắp thế giới đã ban hành các hướng dẫn hay đưa ra các lời tuyên bố về việc thi hành văn kiện này một cách rất khác nhau, nhiều khi đối lập nhau. Trong diễn văn bế mạc Thượng hội đồng giám mục về gia đình năm 2015 Giáo hoàng Francis đã nói rất rõ ràng rằng: “Điều xem ra bình thường đối với một giám mục ở một lục địa, có thể bị coi là bất thường và hầu như gây ra tai tiếng đối với một giám mục ở một lục địa khác; điều được coi là vi phạm một quyền ở một xã hội lại là một quy luật hiển nhiên và bất khả vi phạm ở một xã hội khác; điều đối với một số người là tự do lương tâm thì đối với một số người khác lại chỉ là hỗn độn đơn thuần”[3]. Vì vậy, Giáo hoàng Francis đã khẳng định rằng, Ngài không có ý định đưa ra bất cứ lời tuyên bố nào có tính trói buộc về chủ đề này nữa. Do còn nhiều ý kiến khác nhau về việc cho phép người ly dị và tái hôn dân sự được rước lễ nên trong thời gian qua, kể từ khi ban hành tông huấn Niềm vui yêu thương, một số hội đồng giám mục quốc gia và một số giám mục đã đề ra những chỉ dẫn để áp dụng và đồng thời cảnh giác chống lại những sự hiểu sai hoặc áp dụng sai văn kiện này.

Tuy vậy, nói một cách khách quan, trong việc chăm sóc mục vụ hôn nhân, Giáo hoàng Francis chưa thực sự thành công trong việc làm cho mọi người cùng đồng lòng chia sẻ với quan điểm của Ngài.

Đối với Giáo hội Công giáo, Giáo hoàng luôn có vai trò là nguồn của hợp nhất đối với toàn thể Giáo hội. Đối với một cộng đồng tôn giáo hết sức đa dạng gồm 1,3 tỷ tín hữu sống rải khắpcác châu lục, việc giữ cho cộng đồng này khỏi sự phân ly là việc làm không ít khó khăn. Để làm được việc này, cần có một giáo triều vững mạnh và Giáo hoàng Francis là người có tâm tính và khả năng đáp ứng những nhu cầu của Giáo hội trong thời đại của mình.

Tuy nhiên, trong bốn năm qua, cùng với những lời ngợi ca, đôi lúc Giáo hoàng Francis cũng gặp phải không ít lời chỉ trích. Thậm chí có người còn nhận xét rằng, Ngài “gieo hạt chia rẽ cũng nhiều như gieo tinh thần cùng chung chính nghĩa”[4]

Cũng cần phải nói thêm rằng, tất cả mọi người không ai có thể hoàn hảo tới 100%, không ai có thể làm vừa lòng mọi người cùng một lúc và Giáo hoàng không phải là trường hợp ngoại lệ. Đọc lại lịch sử 266 triều đại với 264 vị giáo hoàng ta có thể thấy không một vị giáo hoàng nào mà không gây tranh cãi, không vị giáo hoàng nào mà không bị chỉ trích, kể cả thánh Giáo hoàng John XXIII, người thường được gọi là “Đức Giáo hoàng John nhân hậu”. Ngài đã triệu tập Công đồng Vaticn II (1962 – 1965), một sự kiện rất to lớn có tầm ảnh hưởng mạnh mẽ tới sự phát triển của Giáo hội Công giáo, đưa Giáo hội hội nhập vào đời sống của thế giới hiện đại.

Giáo hoàng Francis trong thời đại hiện nay cũng là một người bình thường như Ngài đã từng nói với tờ báo Corriere della Sera của Italia vào năm 2014: “Giáo hoàng cũng là người biết cười, biết khóc, biết ngủ an lành và có bằng hữu y như mọi người khác, một con người bình thường”[5]. Việc các đường hướng hành đạo và những công việc mục vụ cụ thể của Ngài bị người này, người kia chỉ trích cũng là điều bình thường. Đã qua rồi cái thời “Giáo hoàng không bao giờ sai lầm”. Điều khác trước duy nhất là trong thời đại công nghệ hiện nay, khi các phương tiện truyền thông xã hội phủ sóng kín toàn cầu, thì các chỉ trích luôn ồn ào hơn, truyền đi nhanh hơn, xa hơn và rộng hơn. Cũng chính vì vậy, Ngài đã tận dụng những thành tựu của công nghệ hiện đại để thu hút mọi người trong việc loan báo Tin mừng, đặc biệt là với thế hệ thiên niên kỷ.

Còn đối với những người chống đối mình, theo nhận xét của nhà thần học Michael Sean Winters: “Đức Giáo hoàng Francis đã đối chất với những lời cáo buộc cho rằng, bất cứ sự thay đổi nào cũng là một sự đầu hàng đối với nền văn hóa, dội một gáo nước lạnh vào giáo lý Công giáo và đổ tội lên đầu những sự thay đổi ấy. Ngài nhắc nhở toàn thể Giáo hội rằng, việc rao giảng Tin mừng và thần học cùng với các mục vụ kèm theo phải xuất phát từ gốc rễ của Tin mừng Công giáo và không được để cho bất cứ vỏ bọc mang tính thần học, văn hóa hay luật nào ngăn cản Giáo hội khỏi nhiệm vụ chính yếu là loan báo Tin mừng, Tin mừng của Lòng thương xót, đặc biệt đến cho những người nghèo và những người bị gạt ra ngoài lề”[6]

 Vì vậy, không có gì đáng ngạc nhiên khi có nhận xét cho rằng: “ Vì Đức Francis là nhà lãnh đạo linh hoạt và hiển hiện nhất, nên Ngài vừa gợi hứng vừa làm thất kinh ở một mức sâu xa hơn cả. Điều ấy rất có thể chỉ là cái giá phải trả cho việc thi hành nhiệm vụ, nhưng cũng là một sự kiện sống hiện nay khi vị giáo hoàng không chỉ là tác nhân của sự hợp nhất, mà đồng thời cũng gần như là cái cột thu lôi”[7].

TS. Nguyễn Văn Dũng


[1] Trích theo: Tóm lước Tông huấn Niêm vui yêu thương – Amoris Laetita. Danvienphuocly.com/tin-tuc-hiep-thong/tom-luoc-tong-huan-niem-vui-yeu-thuong-amoris-laetita-575.html

[2] “Tông huần Niềm vui yêu thương”, tuyệt tác của nghệ thuật Dòng Tên. https://phanxico.vn/2016/04/09/tong-huan-niem -vui-yeu-thuong-tuyet-tac-cua-nghe-thuat-dong-ten/

[3] Trích theo: Tóm lước Tông huấn Niêm vui yêu thương – Amoris Laetita. Danvienphuocly.com/tin-tuc-hiep-thong/tom-luoc-tong-huan-niem-vui-yeu-thuong-amoris-laetita-575.html

[4] Vũ Văn An. Nhìn lại bốn năm đầu của Đức Giáo hoàng Phanxicô. www.vietcatholic.org/News/Html/217632.htm

[5] Vũ Văn An. Đức Phanxicô: kỷ niệm năm thứ tư, tạp chí Rolling Stone và thế hệ thiên niên kỷ. www.vietcatholic.org/News/Html/217619.htm

[6] Trích theo: Mặc Giao. Bốn năm tại vị của Đức Giáo hoàng Phanxicô-những đổi mới và những chống đối. Conggiaovietnam.net/index.php?m=home&v=detail&ia=16395

[7] Vũ Văn An. Nhìn lại bốn năm đầu của Đức Giáo hoàng Phanxicô. www.vietcatholic.org/News/Html/217632.htm 

Bốn năm đầu triều đại Giáo hoàng Francis – Một trong số những việc còn gây nhiều tranh cãiTông huấn “Niềm vui yêu thương” được Giáo hoàng Francis ký ngày 19 tháng 3 năm 2016, ngày lễ thánh Giuse và được phát hành ngày 8 tháng 4 năm 2016. Đây là kết quả của 2 thượng hội đồng giám mục về gia đình do Giáo hoàng Francis triệu tập vào các năm 2014 và
Share on Facebook   Share on Twitter Share on Google Share on Buzz        Quay lại   Gửi đi   In trang này   Về đầu trang
Bốn năm đầu triều đại Giáo hoàng Francis - Những việc còn dang dở
Bốn năm đầu triều đại Giáo hoàng Francis - Những việc đã làm
Trở lại Óc Eo
Đệ nhị tổ thiền phái Trúc Lâm-Thiền sư Pháp loa một hiện tượng trong Phật giáo Việt Nam
Hiểu đúng và giữ chuẩn mực khi đưa hầu đồng lên sân khấu
Lý thuyết khoa học mới về vai trò của tôn giáo trong tiến hóa xã hội
Mùa Xuân Phật giáo và vấn đề bảo vệ môi trường
Các Giáo hội Ki tô giáo ở châu Âu với vấn đề người di cư
Để di sản Tín ngưỡng thờ Mẫu không bị lầm tưởng là mê tín, dị đoan
Lỗi của lễ hội, sự quản lý yếu kém của chính quyền hay ý thức của người tham gia?
Video
Phát huy vai trò của các tôn giáo trong việc bảo vệ môi trường ở Việt Nam
Toàn văn bài phát biểu của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc tại cuộc gặp mặt của Thủ tướng Chính phủ với chức sắc, chức việc tôn giáo có đóng góp tiêu biểu trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Hình ảnh
Hình ảnh khai mạc Đại hội Giới trẻ Giáo tỉnh Hà Nội lần thứ XVII
Hàng chục ngàn người tham dự Lễ hội dừa Bến Tre 2019
Tái hiện Nghi lễ “Lẩu Then” của đồng bào dân tộc Tày
Audio
Ông Bùi Thanh Hà, Phó Trưởng ban Ban Tôn giáo Chính phủ trao đổi về vấn đề dâng sao giải hạn đang diễn ra tại một số chùa
Phỏng vấn Phó Trưởng ban Ban Tôn giáo Cần Thơ về công tác tuyên truyền, phổ biến Luật tín ngưỡng, tôn giáo và Nghị định 162/2017/NĐ-CP Quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật tín ngưỡng, tôn giáo tại địa phương


BAN TÔN GIÁO CHÍNH PHỦ

Đường Dương Đình Nghệ, P. Yên Hòa,Q. Cầu Giấy - Hà Nội
Điện thoại: 0243 8 248 673 . Fax: 08041313
Email: bantongiaocp@chinhphu.vn

Đơn vị quản lý: Trung tâm Thông tin,
Ban Tôn giáo Chính phủ

Email:ttttbantongiao@chinhphu.vn