Tìm kiếm  Tìm kiếm nâng cao
Ngày 25/09/2020 01:41 PM
Ấn phẩm sách
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 8/2020
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 7/2020
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 6/2020
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 5/2020
Thăm dò ý kiến
Bạn theo đạo nào ?















Chọn    Xem KQ
Tuyên Quang: Tam Cờ - Phố của đền đài, miếu mạo
Đền Mẫu Tam Cờ (Đền Hạ Tuyên Quang). Ảnh: Nguồn Internet

Phố Tam Cờ có tên từ cuối đời nhà Lê, đó là tên của một ngã ba nơi con sông Lô và sông Gầm hoặc là Gâm gặp nhau, để hòa thành một dòng Lô chảy xuôi về thị xã. Tên của ngã ba hai con sông Lô - Gâm gặp nhau ở cửa sông ấy, viết bằng chữ Hán, dịch là Ba Chẽ, hoặc là Tam Kỳ hay Tam Cờ. Đến đầu nhà Nguyễn, Tam Cờ được đặt tên cho phố, có lúc nó được đặt tên cho cả cái thị xã nhỏ vùng sơn cước này.

Phố Tam Cờ trong bài viết này được tính từ năm 1955 trở về trước, vì sau năm 1955, Tam Cờ tách ra làm hai phố; phố dưới tính từ cầu Chả trở lên đến đầu Nhà Đoan (đầu Mậu dịch) vốn là phố dưới giữ nguyên tên là Tam Cờ; phố trên tính từ đầu Nhà Đoan đến đầu phố Xuân Hòa, chỗ ngã ba Quảng Tường gọi là phố Quang Trung.

Phố Tam Cờ cũ từ Cầu Chả lên đến ngã ba Quảng Tường, người ta đã thấy có 7 nơi có đền đài, miếu mạo, làm cho phố trở thành một khu phố cổ kính, sầm uất nhất thị xã thời xưa vắng.

Đền Thiềm Cung:

Qua Cầu Chả chừng mươi lăm thước, rẽ phải theo đường ra bến Gốc Sung ở bờ sông Lô, tới đầu xóm Tân Long, xóm chuyên trồng rau của phố Tam Cờ ta sẽ được nghe người già ở đây kể lại, xưa đất này có một ngôi đền nguy nga lắm, có đầy đủ bia đá và sắc phong từ các triều đại trước sắc cho thờ cúng. Đền đó có tên là Thiềm Cung, đền thờ Công chúa Quế Hoa con gái của Vua Hùng Định Vương, tên húy là Hùng Định thuộc đời Hùng Vương thứ 8. Đền đã bị phá từ thời kháng chiến chống Pháp, nhưng Sắc phong của vua Khải Định cấp cho đền Thiềm Cung vào năm thứ 9 (1924) còn đó, sắc viết rằng:

“Sắc Tuyên Quang tỉnh, Yên Sơn huyện, Tam Kỳ phố phụng sự Quế Hoa công chúa, hiển linh tôn thần, hộ quốc tý dân, nhẫm trứ linh ứng, Tứ kim chính trực, Trẫm tứ câu đại khánh tiết, kinh ban bảo chiếu đàm ân, lễ long đăng trật, trứ phong vị trang huy dực bảo trung hưng, thượng đẳng thần, chuẩn kỳ phụng sự thần, kỳ tướng hựu bảo ngã lê dân khâm tai”.

Dịch nghĩa:

“Sắc ban cho phố Tam Kỳ, huyện Yên Sơn, tỉnh Tuyên Quang phụng sự Quế Hoa công chúa, là vị thần linh thiêng, giúp nước trợ dân, tỏ rõ linh ứng. Nay nhân ngày đại khánh tiết, trẫm ban chiếu báu, vào ngày lễ long đăng trật sắc phong cho thần là “Trang huy - Dực bảo trang hưng - Thượng đẳng thần. Vẫn theo lệ trước cho phép được phụng thờ như cũ. Thần sẽ giúp đỡ và che chở cho muôn dân của ta”.

Chính sử ghi lại rằng, năm 1884, khi giặc Pháp đánh lên Tuyên Quang, liên quân Thanh - Việt do Lưu Vĩnh Phúc chỉ huy đã kiến nghị với triều đình nhà Nguyễn cho tiêu thổ kháng chiến, không cho giặc Pháp có chỗ trú quân. Quan trấn thủ Tuyên Quang đã ra lệnh cho dân trong tỉnh lỵ phá bỏ nhà đi lánh nạn, dân ở quanh lỵ sở Tuyên Quang bỏ chạy đi nhiều nơi, có nhà chạy lên Hàm Yên, Vĩnh Tuy, có nhà chạy lên Hà Giang... rồi ở hẳn đó không về nữa. Nhà dân bị phá nhưng ngôi đền Thiềm Cung này không bị phá bỏ. Khi Pháp vào được Tuyên Quang tuy bị trả giá rất đắt, song họ cũng không dám phá ngôi đền thờ Mẫu Quế Hoa công chúa này.

Năm 1947, chuẩn bị cho chiến dịch Thu - Đông, để ngăn chặn đường tiến quân của quân đội Pháp vào khu căn cứ địa cách mạng, theo lệnh tiêu thổ kháng chiến tự vệ thành Tuyên Quang đã phá ngôi đền này. Nhiều đồ thờ tự được mang đi gửi, một số gửi ở Miếu nhà cụ Ký Bô, một số mang đi đâu không rõ. Sau năm 1947, khi Pháp dùng máy bay ném bom đánh phá Cầu Chả, hòng cắt đứt đường vận chuyển của ta, các đồ thờ cúng của đền Thiềm Cung đang gửi ở miếu cụ Ký Bô (sau dân gọi là đền Bà Mực) đã được đem xuống thuyền ngược dòng Lô lên cây 21 thuộc xã Đức Ninh để gửi. Sau hòa bình, các đồ thờ tự này lại được đem về miếu nhà cụ Ký Bô, sau đó người ta lại mang lên Đền Hạ và đi gửi những đâu nữa, không ai biết.

Ngày nay đền Thiềm cung đã được dựng lại, nhưng nó không được dựng trên nền đất cũ ở bên đầu cầu Chả, mà nó được xây kẹp giữa đền Hạ và đền Kiếp bạc, nằm ngay trong vành đai bảo vệ số 1 của Đền Hạ, một di tích lịch sử cấp quốc gia đã được Bộ Văn Hóa cấp bằng công nhận, tạo nên phố Ba Đền

Nguồn: Báo Tuyên Quang

Tuyên Quang: Tam Cờ - Phố của đền đài, miếu mạoPhố Tam Cờ trong bài viết này được tính từ năm 1955 trở về trước, vì sau năm 1955, Tam Cờ tách ra làm hai phố phố dưới tính từ cầu Chả trở lên đến đầu Nhà Đoan (đầu Mậu dịch) vốn là phố dưới giữ nguyên tên là Tam Cờ phố trên tính từ đầu Nhà Đoan đến đầu phố
Share on Facebook   Share on Twitter Share on Google Share on Buzz        Quay lại   Gửi đi   In trang này   Về đầu trang
Biểu dương các chức sắc tiêu biểu trong phong trào "Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc"
Yên Bái: Tập huấn kiến thức, kỹ năng, nghiệp vụ thông tin, tuyên truyền về công tác dân tộc, tôn giáo năm 2020
Giáo hội Phật giáo Việt Nam tiếp quản kênh Truyền hình An Viên
Phó Thủ tướng kêu gọi tất cả người dân, trước hết là các bạn trẻ hãy sử dụng công nghệ để phòng, chống dịch bệnh
Các tổ chức tôn giáo ở Đắk Lắk cùng đồng lòng chống dịch COVID-19
Mọi hoạt động tại Trường Sa và Hoàng Sa không được sự cho phép của Việt Nam đều vô giá trị
Lãnh đạo Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh Kon Tum thăm, chúc mừng Linh mục Đỗ Hiệu, Tổng Đại diện Giáo phận Kon Tum
Thứ trưởng Bộ Y tế: bệnh nhân mắc Covid-19 sẽ còn tăng lên và đạt đỉnh dịch trong 10 ngày tới
Người Công giáo Hà Tĩnh sống tốt đời đẹp đạo, chung tay phát triển kinh tế, xã hội
Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Kon Tum thăm, chúc mừng Bí thư Tỉnh ủy Dương Văn Trang
Video
Bài phát biểu của Trưởng ban Ban Tôn giáo Chính phủ tại Đại lễ Phật đản Phật lịch 2564, Dương lịch 2020
Phát huy vai trò của các tôn giáo trong việc bảo vệ môi trường ở Việt Nam
Hình ảnh
Bảo tàng không gian văn hóa Mường - nơi lưu giữ bản sắc dân tộc Mường
Ninh Thuận: Chiêm ngưỡng vẻ đẹp của tháp Chăm cổ Hòa Lai
Độc đáo Lễ cấp sắc Then 12 đèn của người Nùng ở Cao Bằng
Audio
TS. Bùi Hữu Dược, Vụ trưởng vụ Phật giáo, Ban Tôn giáo Chính phủ trao đổi về Công tác chấn chỉnh các hoạt động lệch chuẩn tôn giáo tại các cơ sở thờ tự của Phật giáo
Ông Bùi Thanh Hà, Phó Trưởng ban Ban Tôn giáo Chính phủ trao đổi về vấn đề dâng sao giải hạn đang diễn ra tại một số chùa


BAN TÔN GIÁO CHÍNH PHỦ

Đường Dương Đình Nghệ, P. Yên Hòa,Q. Cầu Giấy - Hà Nội
Điện thoại: 0243 8 248 673 . Fax: 08041313
Email: bantongiaocp@chinhphu.vn

Người chịu trách nhiệm chính: Bà Trần Thị Minh Nga -
Phó Trưởng Ban
Đơn vị quản lý: Trung tâm Thông tin,
Ban Tôn giáo Chính phủ

Email:ttttbantongiao@chinhphu.vn