Tìm kiếm  Tìm kiếm nâng cao
Ngày 17/10/2019 02:10 AM
Ấn phẩm sách
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 9/2019
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 8/2019
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 7/2019
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 6/2019
Thăm dò ý kiến
Bạn theo đạo nào ?















Chọn    Xem KQ
Vài nét về Trung Đông và diễn biến trong thế giới Hồi giáo

Trong những ngày này, cả thế giới đều đang ở trong trạng thái cảm thấy không bình an trước tình hình căng thẳng tại khu vực Trung Đông, không những thế giới Hồi giáo và Ả-rập mà cả thế giới đều quan tâm, trong đó đáng chú ý là quan hệ xấu đi giữa Israel với các nước Palestine và Iran; Nội bộ của Sirya với sự can thiệp và đe dọa dùng vũ lực từ bên ngoài; Mâu thuẫn nội bộ giữa các phe phái ở Libya; Khủng bố ở Ai cập, Yemen,... Vậy nguyên nhân từ đâu, khả năng mang lại nền hòa bình, trước hết là khả năng triệt tiêu sự đối đầu nhằm tránh những hậu quả khôn lường.

Ngược dòng thời gian cho thấy những mưu đồ toan tính từ bên ngoài đã làm cho tình hình khu vực và trong mỗi quốc gia mà Hồi giáo chiếm phần lớn đã có từ lâu. Đầu năm 2006, ngay sau khi Hamas giành thắng lợi, Cố vấn của Thủ tướng Israel lúc đó là Dov Weisglass đã tóm tắt chiến lược của nước này là: “Điều lý tưởng là đẩy người Palestine vào tình trạng thiếu ăn, nhưng không để họ chết đói”. Vì thực hiện các quyền dân chủ của mình, người Palestine đã bị trừng trị. Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) đã tán thành cái lô-gíc phi đạo đức này vì nó chỉ có thể làm cho tình trạng của những người dân ở Bờ Tây sông Jordan và dải Gaza vốn đã bi thảm càng thêm nghiêm trọng. Âm mưu kép của phương Tây đã gây phẫn nộ trong thế giới Ả-rập và các nước Hồi giáo, thổi bùng lên ngọn lửa phản kháng chống lại sự can thiệp của nước ngoài và đẩy cuộc xung đột trong khu vực lên đỉnh điểm.

Những gì đang diễn ra ở các vùng lãnh thổ của Palestine bị Israel chiếm đóng từ năm 1967 vốn đã có quá nhiều vấn đề phức tạp lại càng thêm căng thẳng. Người dân Palestine vẫn tiếp tục phải chứng kiến trên phần lãnh thổ đang tranh giành của họ việc mở rộng các khu định cư ở Bờ Tây sông Jordan, rồi việc xây dựng bức tường nhằm tạo nên một “nhà tù tập thể lớn” cho những người dân sống trên vùng lãnh thổ này. Mặc dù “tiến trình hòa bình” mở ra ở Madrid (Tây Ban Nha) vào tháng 10/1991 hoặc Hiệp định Oslo (Na-uy) năm 1993 giữa Tổ chức giải phóng Palestine (PLO) và Nhà nước Israel, rồi “tiến trình hòa bình” được cụ thể hóa bằng “lộ trình hòa bình” do Mỹ, EU, LHQ và Nga đồng bảo trợ cũng không giải quyết được. Tiếp đó, PLO bị rơi vào tình trạng bế tắc trước thái độ ngoan cố của Israel và quân đội Israel tái chiếm phần lớn Bờ Tây sông Jordan và dải Gaza, dẫn đến việc phá hủy phần lớn cơ sở hạ tầng của Chính quyền Palestine, làm cho mức sống của người dân giảm sút và dựng lên nhiều rào chắn quân sự khiến cho việc đi lại của người dân Palestine ở bên trong phần lãnh thổ còn lại ngày càng khó khăn. Trong khi đó, Phong trào Hamas vẫn tiếp tục tiến hành cuộc đấu tranh vũ trang bằng các cuộc đánh bom liều chết làm cho Israel tiến hành chính sách trả đũa và dân thường Palestine, nhất là ở dải Gaza trở thành nạn nhân.
 
Israel, Mỹ và EU thường gây sức ép để đưa phong trào Hamas vào khuôn phép, kể cả phải dùng vũ lực. Tuy nhiên, Phong trào Hamas, mà chính Nhà nước Israel đã tạo điều kiện cho việc tiến hành hoạt động trong những năm 1980 để đối trọng với các phong trào của phe kháng chiến Palestine đã có nhiều kinh nghiệm về quân sự và xã hội. Thắng lợi trong cuộc kháng chiến vũ trang của nhóm Hezbollah ở Lebanon trước quân đội Israel vào tháng 5/2000 sau 22 năm chiếm đóng, buộc phải rút quân vô điều kiện, đã củng cố thêm sức mạnh của Phong trào Hamas cũng như các tầng lớp xã hội rộng lớn của Palestine và thế giới Ả-rập với quan điểm cho rằng cuộc đấu tranh vũ trang là phương tiện duy nhất có hiệu quả để đẩy lùi sự chiếm đóng của Israel.
 
Ở Nam Lebanon, nơi bị Israel chiếm đóng liên tục từ năm 1978 đến năm 2000, tình hình cũng rất phức tạp. Dân quân địa phương được Israel huy động để giúp họ trong cuộc đấu tranh, thường có mặt trên các phương tiện thông tin đại chúng phương Tây như những người bảo vệ nền độc lập của Lebanon chống những “kẻ khủng bố”, trước tiên là người Palestine, sau đó là người Lebanon của Phong trào Hezbollah mà đã bị Chính phủ Mỹ liệt vào danh sách “các tổ chức khủng bố” và còn bị tố cáo là giúp đỡ Hamas. Cũng như ở Palesttine, “cộng đồng quốc tế” đã áp đặt cho Lebanon một học thuyết mà không hề lưu ý đến những thực tế và làm cho tình hình ngày càng căng thẳng.
 
Tại Iran, Trong những ngày này, Washington và EU đã tăng cường sức ép quốc tế đối với Iran để buộc nước này phải từ bỏ ngay chương trình phát triển công nghệ hạt nhân. Trước đó, trong nhiệm kỳ của Tổng thống Seyyed Mohammad Khatami, người tán thành cuộc đối thoại giữa các nền văn minh, chính sách của Mỹ không những vẫn tiếp tục cô lập Iran về chính trị và kinh tế, mà còn đưa Iran vào “trục ma quỉ” cùng với Iraq và Bắc Triều Tiên và Teheran vẫn luôn trong tầm ngắm của Mỹ. 
 
Nhờ có nghị quyết của LHQ về Lebanon, sau đó là vụ sát hại cựu Thủ tướng Lebanon Rafic Hariri, gây chấn động và mất ổn định, Mỹ và Pháp đã triệt để lợi dụng tình hình được tạo ra ở Lebanon để siết chặt gọng kìm cả đối với Syria lẫn Iran. Tuy nhiên, tất cả những việc làm đó chỉ làm tăng thêm tinh thần chống phương Tây trong thế giới Ả-rập và Hồi giáo, ủng hộ “đạo Hồi chính trị”, dù là ôn hòa hay cấp tiến và theo tư tưởng Jihad (thánh chiến). Đối với các phong trào Jihad khác nhau, phương Tây là một thế giới của sự tàn bạo và sự bất công, đối lập với đạo Hồi và những người Hồi giáo. Do đó, Afghanistan và Iraq là những bãi chiến trường giữa “các lực lượng của Do Thái giáo-Kitô giáo xấu xa” đang xâm lược thế giới Hồi giáo với “các lực lượng Hồi giáo tốt đẹp” đang bảo vệ sự toàn vẹn của thế giới Hồi giáo trước các cuộc tấn công từ bên ngoài.
 
Trong bầu không khí ngột ngạt của quan hệ giữa “thế giới văn minh” với đạo Hồi lại dấy lên các cuộc biểu tình sục sôi trong thế giới Hồi giáo do sự gia tăng tâm trạng không thỏa mãn và tình cảm thiếu công minh. Việc không thể giải phóng được Palestine hoặc Cao nguyên Golan của Syria và không nới lỏng được gọng kìm về sự đô hộ của phương Tây đối với thế giới Ả-rập và Hồi giáo nên người Hồi giáo đã tỏ ra rất phẫn nộ. Ở khắp nơi, các trào lưu Hồi giáo đã thể hiện những tình cảm dân tộc chủ nghĩa và nó được thổi bùng lên như một dòng thác không gì có thể ngăn nổi. Tình hình căng thẳng đến mức nhà thơ vĩ đại người Palestine Mahmud Darwich đã nói với nhật báo “Le Monde” của Pháp: “Nếu có các cuộc bầu cử tự do trong thế giới Ả-rập-Hồi giáo thì người Hồi giáo sẽ thắng ở khắp nơi, điều đó đơn giản như chính nó vậy. Đó là một thế giới đã bị đối xử bất công trong quan hệ với phương Tây”.
 
Việc Mỹ và một số nước phương Tây can thiệp vào công việc nội bộ của các nước trong khu vực và việc cư xử một cách ngạo mạn đã gây sự tổn thương nặng nề đến phẩm giá của các dân tộc. Một “Mặt trận cự tuyệt phương Tây” vẫn tiếp tục tồn tại ở Trung Đông, dựa trên nền tảng của đạo Hồi trong sự đa dạng về hệ tư tưởng. Từ đầu năm 2011 đến nay, chảo lửa Trung Đông đã và đang sôi sùng sục với làn sóng “Mùa Xuân Arab”, "Cách mạng đường phố"... như bị đổ thêm dầu do căng thẳng ngày càng leo thang giữa Iran, Syria và Mỹ, một số nước phương Tây trong thời gian qua. Trong đó, Iran và Syria đã liên tiếp phải gánh những đòn cô lập ngoại giao từ Mỹ, Pháp, Anh và các nước đồng minh. Như các nhà phân tích quốc tế dự đoán, làn sóng “Mùa Xuân Arab” làm đảo lộn Bắc Phi, Trung Đông với điểm cuối là Iran và có thể thấy mục đích của cuộc tranh giành kiểm soát nguồn “vàng đen” và ảnh hưởng tại khu vực này.
 
Nằm ở vị trí địa-chính trị đặc biệt quan trọng, tiếp giáp với vịnh Oman, Persic và biển Caspi – ba “cửa khẩu” có ý nghĩa giao thương mang tính huyết mạch, bao gồm cả eo biển Hormuz, lâu nay, Iran vẫn được coi là điểm then chốt trong chiến lược toàn cầu của Mỹ và phương Tây ở Trung Đông. Hằng ngày có khoảng ¼ khối lượng dầu thế giới được vận chuyển qua eo biển này từ các nước trong vùng Caspi đến thị trường thế giới, đặc biệt là thị trường Mỹ và Nhật Bản… Vì vậy, khống chế Iran là cách tốt nhất để phương Tây kiểm soát khu vực dầu hỏa Trung Đông, đồng thời có thể gia tăng ảnh hưởng tại nơi vốn được coi là “sân sau” của Nga.
 
Mỹ, EU và các nước đồng minh đang theo đuổi chiến lược hai mũi tên. Mũi thứ nhất là tăng cường “cuộc chiến” ngoại giao buộc Iran từ bỏ tham vọng sở hữu vũ khí hạt nhân. Mũi thứ hai sẽ chặt bỏ “vây cánh” của Iran là Syria bằng cuộc lật đổ Tổng thống Bashar Al-Assad. Vì nếu sự ủng hộ Iran tại Syria còn tồn tại, tầm ảnh hưởng của Teheran có thể sẽ vươn từ phía Tây Afghanistan tới Địa Trung Hải. Phương Tây đang sử dụng “Học thuyết Obama” là lấy tác nhân bên ngoài hỗ trợ lực lượng đối lập trong nước, sử dụng các bước đi chính trị để loại trừ ảnh hưởng của Iran cùng các đối tác quan trọng tại Trung Đông; Đồng thời biến NATO thành công cụ hữu hiệu trải rộng từ Tây Ban Nha đến phía Đông Thổ Nhĩ Kỳ, bao gồm cả Bắc Phi.
 
Tình hình căng thẳng tại Syria, Iran và một số nước trong khu vực không dễ dàng vượt qua chừng nào còn có sự can thiệp từ bên ngoài. Thế giới Hồi giáo và Ả-rập vốn phức tạp lại càng khó khăn hơn khi mong muốn đoàn kết, thống nhất vì sự chia rẽ nội bộ ngày càng sâu sắc./.
 
Đặng Tài Tính
Vài nét về Trung Đông và diễn biến trong thế giới Hồi giáoNgược dòng thời gian cho thấy những mưu đồ toan tính từ bên ngoài đã làm cho tình hình khu vực và trong mỗi quốc gia mà Hồi giáo chiếm phần lớn đã có từ lâu. Đầu năm 2006, ngay sau khi Hamas giành thắng lợi, Cố vấn của Thủ tướng Israel lúc đó là Dov Weisglass
Share on Facebook   Share on Twitter Share on Google Share on Buzz        Quay lại   Gửi đi   In trang này   Về đầu trang
Vấn đề Islam giáo trong đời sống chính trị - xã hội Pakistan
Quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ và Hồi giáo
Bắc nhịp cầu sang các nước Hồi giáo
Sơ lược tìm hiểu về Thần đạo ở Nhật Bản
Khái lược về Phật giáo ở Trung Quốc
Lịch sử hình thành và phát triển đạo Công giáo ở Trung Quốc
Phong trào đoàn kết, liên tôn giáo ở Hàn Quốc
Nguồn gốc sự xung đột giữa người Palestine và người Israel
Vài nét về chuyến tông du thứ ba tới nước Đức của Giáo hoàng Benedicto XVI
Một số vấn đề của Islam giáo trong đời sống xã hội hiện đại
Video
Toàn văn bài phát biểu của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc tại cuộc gặp mặt của Thủ tướng Chính phủ với chức sắc, chức việc tôn giáo có đóng góp tiêu biểu trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Bài phát biểu của Trưởng ban Ban Tôn giáo Chính phủ Vũ Chiến Thắng tại cuộc gặp mặt của Thủ tướng Chính phủ với chức sắc, chức việc có đóng góp tiêu biểu trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Hình ảnh
Chiêm ngưỡng ngôi đền trên vách thủy tinh - 'kỳ quan nhân tạo' độc đáo Thái Lan
Lễ Sene Đolta của đồng bào Khmer
Một số hình ảnh của Đoàn Ủy ban Trung ương Mặt trận Lào xây dựng đất nước tại tỉnh Hà Nam, và tỉnh Quảng Ninh
Audio
Ông Bùi Thanh Hà, Phó Trưởng ban Ban Tôn giáo Chính phủ trao đổi về vấn đề dâng sao giải hạn đang diễn ra tại một số chùa
Phỏng vấn Phó Trưởng ban Ban Tôn giáo Cần Thơ về công tác tuyên truyền, phổ biến Luật tín ngưỡng, tôn giáo và Nghị định 162/2017/NĐ-CP Quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật tín ngưỡng, tôn giáo tại địa phương


BAN TÔN GIÁO CHÍNH PHỦ

Đường Dương Đình Nghệ, P. Yên Hòa,Q. Cầu Giấy - Hà Nội
Điện thoại: 0243 8 248 673 . Fax: 08041313
Email: bantongiaocp@chinhphu.vn



Người chịu trách nhiệm chính: TS.Bùi Thanh Hà 
Phó Trưởng ban Ban Tôn giáo Chính phủ

Đơn vị quản lý: Trung tâm Thông tin,
Ban Tôn giáo Chính phủ

Email:ttttbantongiao@chinhphu.vn