Tìm kiếm  Tìm kiếm nâng cao
Ngày 28/03/2020 04:11 PM
Ấn phẩm sách
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 1+2/2020
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 12/2019
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 11/2019
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 10/2019
Thăm dò ý kiến
Bạn theo đạo nào ?















Chọn    Xem KQ
Năm sự kiện của Giáo hội Công giáo ít được chú ý trong năm 2013

Nhà báo Mỹ John Allen, người chuyên viết về đề tài Công giáo, trong một bài đăng trên The National Catholic Reporter ngày 3 tháng 1 năm 2014, đã nhận định rằng, trong năm 2013 giới truyền thông chỉ chú ý nhiều vào việc Giáo hoàng  Benedicto XVI từ nhiệm và Giáo hoàng Phanxicô lên ngôi, mà không thấy rằng trong Giáo hội Công giáo còn có những điều chưa được chú ý thỏa đáng.

Theo John Allen, ngay các tường thuật về Giáo hoàng Phanxicô đôi khi vẫn để một số chi tiết quan trọng chìm trong bóng tối, vì các tường thuật này thường tập trung vào phong thái và cá tính hơn là bản chất.

John Allen nêu lên một số vấn đề trước đây thường được giới truyền thông đề cập tới nhiều và chi tiết, nhưng nay bị đẩy vào thế “leo lét” như cuộc khủng hoảng lạm dụng tình dục, việc trừng trị một số nữ tu Hoa Kỳ hay vụ tranh cãi tại Hoa Kỳ về chỉ thị ngừa thai của Tổng thống B. Obama, v.v… Tuy nhiên, đó chỉ là những chuyện riêng của Hoa Kỳ.

Theo John Allen, có 5 sự kiện dưới đây của Giáo hội Công giáo Rôma ít lôi cuốn giới truyền thông trong năm qua, nhất là giới truyền thông Mỹ và các nước nói tiếng Anh.

1.    Sự kiện Allam từ bỏ Giáo hội

Magdi Cristiano Allam là một chính trị gia và tiểu luận gia gốc Ai Cập. Ông nổi tiếng tại Italia là người phê bình Islam giáo cực đoan một cách gay gắt nhất. Allam được đích thân Giáo hoàng Bênêđictô XVI tiếp nhận vào Giáo hội Công giáo trong Thánh Lễ Vọng Phục Sinh năm 2008. Nhưng vào cuối tháng 3 năm 2013, ông đã tuyên bố rằng, lòng trung thành của mình đã “hết hiệu lực” vì dưới thời Giáo hoàng Phanxicô, Giáo hội Công giáo đã đi theo một đường hướng “quá mềm” đối với Islam giáo

Allam đã nêu ra 4 lý do khiến ông từ bỏ đạo: Thứ nhất, Công giáo gắn liền với cái ông gọi là “thuyết duy tương đối”; thứ hai, khuynh hướng nội tại của tôn giáo này thiên về “thuyết duy hoàn cầu” (globalism), thay vì phải bảo vệ nền văn hóa và các giá trị của Phương Tây; thứ ba, tôn giáo này có xu hướng thích “làm điều tốt” (do-gooder); thứ tư, Giáo hội Công giáo áp đặt các giáo huấn không thực tiễn về tình dục và tiền bạc.

Theo John Allen, trong 4 điểm Allam nói về Công giáo, ngoại trừ điểm 4 cần tranh luận thêm, về căn bản, Allam đúng ở 3 điểm đầu. Dù có nhiều giáo huấn, Công Giáo coi mọi sự đều tương đối; Công giáo tự thân vốn có tính hoàn cầu và lại càng hoàn cầu hơn nữa khi trong số 1,2 tỷ người Công giáo có tới 2/3 sống bên ngoài Phương Tây; Trong số các tín đồ Công giáo cũng có rất nhiều người làm điều tốt.

Việc Allam ra khỏi Giáo hội Công giáo không gây ảnh hưởng gì tới những triển khai chính trong sinh hoạt của Giáo hội trong năm 2013, dù là tại Italia.

2. Vấn đề Italia đối với Giáo hội Công giáo

Theo John Allen, năm 2013, ảnh hưởng và tiếng tăm của các giám mục Italia đã xuống tới mức khá thấp. Một trong số các dấu chỉ là kết quả của cuộc tổng tuyển cử ở nước này diễn ra vào tháng 2 năm 2013, khi mà cả Giáo triều Vatican lẫn Giáo hội Công giáo Italia  đều nồng nhiệt ủng hộ Thủ tướng Mario Monti, nhưng ông  Monti chỉ giành được 10% tổng số phiếu bầu và đứng thứ tư trong bảng xếp hạng cuối cùng. Dù Monti có sở đoản chính trị riêng của mình, nhưng kết quả trên cho thấy các giám mục Italia đã không tạo được bất cứ sự khác biệt nào đối với các cử tri của nước này.

Ngoài ra, theo John Allen, còn một sự kiện khác nữa nói lên ảnh hưởng của hàng giáo phẩm Italia.Theo kết quả cuộc thăm dò toàn quốc mới đây về việc người Italia tin tưởng vào định chế nào tại nước này, số người ủng hộ Giáo hội Công giáo tại đây đã tăng thêm được 10%  kể từ ngày Giáo hoàng Phanxicô lên ngôi . Tuy nhiên, sự gia tăng này chỉ nâng mức tin tưởng của người Italia dành cho Giáo hội Công giáo lên tới con số 54,2 %, nghĩa là còn gần một nửa số dân nước này vẫn không tin tưởng vào Giáo hội.

Phần đông người Italia khi nói tới “Giáo hội” là người ta nghĩ tới “các giám mục”, vì vậy cuộc thăm dò trên thực tế là cuộc thăm dò về hàng giáo phẩm, nhất là các vị hồng y.

Qua cuộc mật nghị bầu giáo hoàng năm 2013 cho thấy rằng, có thể các vị giáo phẩm ở ngoài Italia đều cho rằng hàng giáo phẩm người Italia có trách nhiệm lớn nhất làm Tòa Thánh Vatican “trật đường ray”.

John Allen cho rằng, lý do làm người Công giáo ở các nơi khác trên thế giới lo âu là: nhiều thế kỷ qua, hàng giám mục Italia đã tạo thành hệ thần kinh trung ương cho Giáo hội Công giáo Rôma. Một đội ngũ hết sức đông đảo các nhà ngoại giao cũng như các chức vụ khác của Tòa Thánh Vatican thuộc về hàng giáo phẩm Italia. Các giáo phẩm tại các giáo phận chính của Italia như Milan, Bologna, Florence, Venice và Genoa là những điểm quy chiếu cho mọi giáo phận trên thế giới và hội đồng giám mục Italia (CEI) là người tạo cung giọng cho các hội đồng giám mục khác.

Theo John Allen, việc từng bước quốc tế hóa hàng ngũ lãnh đạo của Giáo hội  Công giáo Rôma sẽ làm giảm dần sự đóng góp của hàng giáo phẩm Italia so với trước đây, nhưng  chừng nào Tòa Thánh Vatican còn tọa lạc tại Rôma, chừng nào các thế hệ giáo sĩ tương lai vẫn còn học tập tại đây và hấp thụ tinh hoa văn hóa Giáo hội của Italia, và chừng nào tiếng Italia vẫn còn là ngôn ngữ làm việc của Giáo hội trên thực tế, thì chừng đó ảnh hưởng của hàng giám mục Italia vẫn tiếp tục tác động nhiều tới các hoạt động của Giáo hội Công giáo.

John Allen cho rằng, một trong những thước đo “hiệu quả Phanxicô” là khả năng của Ngài trong việc điều hành cuộc canh tân hàng giáo phẩm ngay tại sân sau của Ngài. Một sự việc làm nhiều người quan tâm, đó là khi Giáo hoàng Phanxicô cử Giám mục Nunzio Galantino làm tân thư ký của Hội đồng Giám mục Italia, Ngài vẫn để vị Giám mục này tiếp tục ở lại giáo phận của mình. Hơn thế nữa, Giáo hoàng Phanxicô còn đích thân viết thư cho giáo dân của Giám mục Galantino để “xin phép mượn” giám mục của họ và xin lỗi họ “tha lỗi” cho Ngài vì việc thuyên chuyển này.

Được biết, Linh mục Galantino, khi được bổ nhiệm làm giám mục, ngài đã yêu cầu mọi người không tặng quà cho ngài, mà dành tiền đó cho người nghèo và vẫn sống tại một căn phòng nhỏ ở chủng viện thay vì sống tại tòa giám mục lộng lẫy, vẫn giữ lịch trình làm việc và tự trả lời điện thoại chứ không dùng thư ký riêng, tự lái chiếc xe bình thường và kiên quyết yêu cầu mọi người gọi ngài là “Don Nunzio” thay vì “trọng kính Đức Cha”.

3.    Một thánh bổn mạng mới cho các tử đạo Kitô Giáo

Ngày 25 tháng 5 năm 2013, lễ phong chân phước cho Linh mục Giuseppe “Pino” Puglisi đã được tổ chức một cách lặng lẽ và ít ai chú ý tới. Nguyên nhân của hiện tượng này là vì các vị giáo hoàng thường không chủ tọa các nghi lễ phong chân phước nữa nên giáo dân ít quan tâm.

Giuseppe “Pino” Puglisi là vị linh mục của giáo xứ San Gaetano thuộc khu Palermo ở Sicily cực lực chống Mafia, từ chối không nhận tiền xin lễ của chúng và không cho phép những tên cầm đầu của chúng dẫn đầu các đoàn rước kiệu, vì thế ông đã bị chúng ám sát vào năm 1993.

Theo John Allen, đây là cuộc phong chân phước có ý nghĩa nhất của thế kỷ XXI. Vì chân phước Puglisi là thánh bổn mạng lý tưởng cho thế hệ tử đạo mới của Kitô giáo. Mỗi năm có khoảng 100.000 Kitô hữu bị giết vì các lý do liên quan tới đức tin và Chân phước Puglisi là một trong số những người này. Việc phong chân phước cho Puglisi là một bước đột phá về thần học so với cách Công giáo quan niệm trước nay về tử đạo.

Trong lịch sử, Giáo hội công giáo chỉ thừa nhận tử đạo là những ai bị giết vì lòng thù hận đức tin (in odium fidei). Còn trong trường hợp Linh mục Puglisi, ông được nhìn nhận là vị tử đạo vì lòng thù hận nhân đức và chân lý (in odium virtutis et veritatis). Việc phong chân phước cho Linh mục Puglisi rất có thể sẽ là tiền đề cho các án phong thánh sau này trong những trường hợp tương tự.

4.    Bài phỏng vấn Giáo hoàng Phanxicô của Scalfari

Mặc dù cho tới nay Giáo hoàng Phanxicô đã có 4 cuộc gặp gỡ kéo dài với giới báo chí, nhưng có thể cuộc gặp với nhà báo vô thần người Italia Eugenio Scalfari và  bài phỏng vấn của ông được công bố ngày 1 tháng10 năm 2013 là thu hút được nhiều sự chú ý nhất. Việc Giáo hoàng Phanxicô quyết định ngồi với một trong những nhà trí thức thế tục nổi tiếng nhất của Italia cho thấy rằng Ngài đã sẵn sàng đối thoại với các giai tầng xã hội.

Theo John Allen, các dòng đáng lưu ý trong bài phỏng vấn của Scalfari bao gồm lời Giáo hoàng Phanxicô chỉ trích thế giới quan lấy Vatican làm trung tâm, lời Ngài quả quyết rằng một số giáo sĩ mắc “chứng phong cùi của triều đình vua chúa” và nhất là câu “Thiên Chúa không phải là người Công giáo”. Bài phỏng vấn cũng mô tả giây phút trước khi chấp nhận ngôi giáo hoàng, lúc Ngài nghĩ tới việc khước từ cuộc bầu và ra khỏi Nhà Nguyện Sistine để cầu nguyện trong một căn phòng kế bên ban công nhìn ra Quảng trường Nhà thờ Thánh Phêrô.

John Allen nhận định rằng, qua những dòng trên cho thấy đây là bài viết đã được Scalfari thêu dệt thêm, bởi vì các vị hồng y có mặt tại Nhà Nguyện Sistine biết rất rõ rằng, chưa bao giờ có giây phút đó vả cũng không có căn phòng nhỏ nào bên cạnh ban công nhìn ra Quảng trường Nhà thờ Thánh Phêrô. Khi các nghi vấn về độ tin cậy của bài viết này được đặt ra một cách rõ ràng, thì Scalfari đã thừa nhận rằng, trong suốt cuộc phỏng vấn Giáo hoàng Phanxicô ông không mang theo máy ghi âm và cũng không ghi chép gì. Ngay sau đó Vatican đã lặng lẽ gỡ bài phỏng vấn này ra khỏi trang mạng của Tòa Thánh, vì cho rằng không thể phân biệt đâu là lời của Giáo hoàng Phanxicô và đâu là lời thêm bớt của Scalfari.

Tiếp đó, ngày 29 tháng 12 năm 2013, Scalfari lại cho đăng một bài dài có liên quan tới Giáo hoàng Phanxicô trên tờ La Republica. Trong bài đó ông viết rằng, khi nhấn mạnh tới quyền tự do lương tâm, Giáo hoàng Phanxicô thực tế “đã bãi bỏ tội lỗi” khỏi giáo huấn Công Giáo.

Linh mục Federico Lombardi, phát ngôn viên của Tòa Thánh Vatican đã bác bỏ điều này và cho rằng đây là một “điều hỗn xược” vì một vị giáo hoàng không bao giờ bãi bỏ một tín lý cổ điển của Kitô giáo như tội lỗi.

John Allen còn nêu ra một sai lầm khác của Scalfari trong bài này khi viết rằng: “mấy ngày qua” Giáo hoàng Phanxicô đã phong hiển thánh cho Thánh Inhaxiô thành Loyola, vị sáng lập ra Dòng Tên. Sự thật là Thánh Inhaxiô đã được phong hiển thánh từ năm 1622. Theo John Allen, có lẽ ở chỗ này Scalfari nhầm ngài với Thánh Peter Faber, một vị đồng sáng lập ra Dòng Tên, vừa được Giáo hoàng Phanxicô phong hiển thánh ngày 17 tháng12 năm 2013.

5.    Nguyên Giáo hoàng Benedicto XVI là nhà cách mạng

Theo John Allen, bất chấp các hình ảnh mà người ta tô vẽ về Giáo hoàng Phanxicô, cho đến nay, hành vi cách mạng nhất trong năm 2013 vẫn là của nguyên Giáo hoàng Benedicto XVI với quyết định từ nhiệm mà Ngài đưa ra gây ngạc nhiên cho nhiều người. Và bất chấp những náo nhiệt quanh Giáo hoàng Phanxicô, nguyên Giáo hoàng Benedicto XVI vẫn thực sự là người chủ động hàng đầu của vở kịch chính.

John Allen cho rằng, hiện nay, khi nói về nguyên Giáo hoàng Benedicto XVI và Giáo hoàng Phanxicô người ta thường nhắc tới truyền thống và canh tân, giáo điều và cảm thông, v.v… Nhưng có điều rõ ràng là người ta đã quên rằng, nếu nguyên Giáo hoàng Benedicto XVI không quyết định từ nhiệm thì đã không xuất hiện Giáo hoàng Phanxicô.

Cung cách nguyên Giáo hoàng Benedicto XVI xử lý việc ra đi của mình cũng là điều khiến dư luận đáng quan tâm. Trong bài diễn văn cuối cùng với các vị hồng y ngày 28 tháng 2 năm 2013, nguyên Giáo hoàng Benedicto XVI  đã tuyên hứa “tôn kính và vâng lời vô điều kiện” vị kế nhiệm mình và Ngài đã giữ trọn lời tuyên hứa này.

Theo John Allen, trên thực tế, một số cải cách mà người ta gán công cho Giáo hoàng Phanxicô, trong đó có việc làm sạch nền tài chính của Vatican và cam kết “không khoan thứ” đối với việc lạm dụng tình dục, thực ra chỉ là tiếp diễn các chính sách đã bắt đầu có từ thời nguyên Giáo hoàng Benedicto XVI.

John Allen kết luận: Tất nhiên không ai chối cãi rằng Giáo hoàng Phanxicô đang lay chuyển Giáo hội Công giáo và đem lại cho nó một sinh lực mới. Nhưng Ngài không phải là vị giáo cách mạng duy nhất của năm 2013.

TS.Nguyễn Văn Dũng

Năm sự kiện của Giáo hội Công giáo ít được chú ý trong năm 2013Theo John Allen, ngay các tường thuật về Giáo hoàng Phanxicô đôi khi vẫn để một số chi tiết quan trọng chìm trong bóng tối, vì các tường thuật này thường tập trung vào phong thái và cá tính hơn là bản chất. John Allen nêu lên một số vấn đề trước đây
Share on Facebook   Share on Twitter Share on Google Share on Buzz        Quay lại   Gửi đi   In trang này   Về đầu trang
Tín ngưỡng thờ “Tứ bất tử” giá trị truyền thống văn hóa tinh thần của dân tộc Việt Nam
Báo cáo quốc gia UPR thành công khẳng định thành tựu về nhân quyền, tôn giáo ở Việt Nam
Pháp lệnh tín ngưỡng, tôn giáo: 10 năm nhìn lại
Một số ý kiến về việc Việt Nam lần đầu dự phiên họp HĐNQ thế giới
Một số nét bước đầu tìm hiểu về tục thờ Mẫu của người Việt
GS.TS Đỗ Quang Hưng: Muốn hưởng thụ được văn hóa thì phải có giáo dục
Bản sắc văn hóa nhìn từ Phật giáo nguyên thủy
Đức Phanxicô- 1 năm trên ngai Giáo hoàng
Đừng để những ngộ nhận về tâm linh trở thành... thảm họa
TS Nguyễn Quốc Tuấn, Viện trưởng Viện Nghiên cứu tôn giáo: Gài tiền tượng Phật là mù quáng tâm linh
Video
Phát huy vai trò của các tôn giáo trong việc bảo vệ môi trường ở Việt Nam
Toàn văn bài phát biểu của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc tại cuộc gặp mặt của Thủ tướng Chính phủ với chức sắc, chức việc tôn giáo có đóng góp tiêu biểu trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Hình ảnh
Hàng vạn du khách dự lễ khai hội đền Sóc Xuân Canh Tý 2020
Nghi lễ 'Tống cựu nghinh Tân' tại Hoàng thành Thăng Long
Lễ hội ném còn ba nước Việt-Lào-Trung lần thứ VI
Audio
TS. Bùi Hữu Dược, Vụ trưởng vụ Phật giáo, Ban Tôn giáo Chính phủ trao đổi về Công tác chấn chỉnh các hoạt động lệch chuẩn tôn giáo tại các cơ sở thờ tự của Phật giáo
Ông Bùi Thanh Hà, Phó Trưởng ban Ban Tôn giáo Chính phủ trao đổi về vấn đề dâng sao giải hạn đang diễn ra tại một số chùa


BAN TÔN GIÁO CHÍNH PHỦ

Đường Dương Đình Nghệ, P. Yên Hòa,Q. Cầu Giấy - Hà Nội
Điện thoại: 0243 8 248 673 . Fax: 08041313
Email: bantongiaocp@chinhphu.vn

Người chịu trách nhiệm chính: Bà Trần Thị Minh Nga -
Phó Trưởng Ban
Đơn vị quản lý: Trung tâm Thông tin,
Ban Tôn giáo Chính phủ

Email:ttttbantongiao@chinhphu.vn