Tìm kiếm  Tìm kiếm nâng cao
Ngày 01/04/2020 05:30 AM
Ấn phẩm sách
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 1+2/2020
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 12/2019
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 11/2019
Giới thiệu Tạp chí Công tác tôn giáo Số 10/2019
Thăm dò ý kiến
Bạn theo đạo nào ?















Chọn    Xem KQ
Sự chuyển giao triều đại tại Giáo triều Vatican (Phần II)

2. Giáo triều Vatican bắt đầu một triều đại mới: Triều đại Phanxicô

Để chuẩn bị cho Mật nghị Hồng y năm 2013, ngày 25 tháng 2 năm 2013, Giáo hoàng Benedicto XVI  đã ban hành Tự sắc thay đổi một số điều khoản trong Tông hiến Universi Dominici Gregis.

 

Theo đó, thời gian bắt đầu Mật nghị Hồng y có thể sớm hơn 15 ngày kể từ khi trống tòa miễn là tất cả các vị hồng y có quyền bầu Giáo hoàng đã có mặt tại Vatican và phải bắt đầu không được muộn hơn 20 ngày kể từ khi trống tòa cho dù các vị hồng y cử tri chưa có mặt đầy đủ. Lời thề bí mật cũng được áp dụng cho tất cả các cá nhân nêu tại câu 2 đoạn 55, bao gồm cả “hai kĩ thuật viên đáng tin cậy”, những người có nhiệm vụ hỗ trợ các viên chức có thẩm quyền trong Hồng y đoàn trong việc đảm bảo rằng không có thiết bị ghi hay phát những âm thanh , hình ảnh nào được cài đặt bởi bất cứ ai trong các khu vực được đề cập, đặc biệt là trong nhà nguyện Sistine, nơi các cuộc bầu cử được thực hiện. Những ai vi phạm lời thề bí mật thì tức khắc bị phạt vạ tuyệt thông. Theo quy định, “Giáo hoàng danh dự của Roma” sẽ không có mặt tại Mật nghị Hồng y năm 2013 bầu chọn Giáo hoàng mới, nhưng chắc chắn rằng Ngài vẫn mong muốn có được một người kế nhiệm cùng chí hướng để tiếp tục đường hướng mục vụ của Ngài và hoàn thành những việc mà Ngài chưa làm xong hoặc không thể làm xong trước khi rời bỏ Ngai Tòa Thánh Phêrô. Có nhiều dự đoán về tên tuổi và quốc tịch của vị Giáo hoàng mới, nhưng dự đoán và mong muốn của người ngoài cuộc cũng chỉ là dự đoán mà thôi. Dù vị hồng y nào trở thành Giáo hoàng mới thì cũng phải đương đầu với những vấn đề, vấn nạn đã, đang và sẽ nẩy sinh trong Giáo hội Công giáo Roma cũng như với những vấn đề chung của thời đại ngày nay. Chắc chắn là như vậy.

Ngày 12 tháng 3 năm 2013 tại nhà nguyện Sistine bắt đầu Mật nghị bầu giáo hoàng mới, người kế vị Ngai Tòa Thánh Phêrô. 115 vị hồng y trong tổng số 117 vị có quyền bỏ phiếu đã có mặt tại Mật viện để tham gia sự kiện quan trọng này. Sau hai ngày với 5 vòng bỏ phiếu, vào lúc 19 giờ 10 phút ngày 13 tháng 3 năm 2013, ống khói tại nhà nguyện Sistine, nơi các hồng y của Giáo hội Công giáo Roma đang mật nghị, đã tỏa ra một làn khói trắng báo hiệu một tin mừng: “Habemus Papam” – Chúng ta đã có Giáo hoàng! Tiếp đó chuông Nhà thờ Thánh Phêrô ngân vang chính thức xác nhận tin này.

Vị Hồng y đắc cử vào ngôi vị Giáo hoàng hoàn toàn nằm ngoài dự đoán của giới truyền thông và mọi người. Ngài là Hồng y Jorge Mario Bergoglio, người Argentina gốc Italia, một tu sĩ Dòng Tên và hiện đang là Tổng Giám mục Tổng giáo phận Buenos Aires. Niên hiệu chính thức của Tân Giáo hoàng là Phanxicô (Francisco). Đây là vị giáo hoàng thứ 266 của Giáo hội Công giáo Roma. Hồng y Jorge Mario Bergoglio đắc cử vào ngày có tới ba con số 3: 13.03.2013 và Ngài là vị Giáo hoàng có tới bốn chữ Giáo hoàng đầu tiên:

- Giáo hoàng đầu tiên đến từ Châu Mỹ Latinh, nơi có khoảng 40% trong tổng số 1,2 tỉ người Công giáo trên toàn thế giới;

- Giáo hoàng đầu tiên xuất thân từ Dòng Tên;

- Giáo hoàng đầu tiên trong số các vị hồng y do Giáo hoàng Gioan Phaolô II bổ nhiệm;

- Giáo hoàng đầu tiên lấy niên hiệu là Phanxicô.

 Khi biết tin một tu sĩ Dòng Tên được bầu làm giáo hoàng, Linh mục F. Lombardi, Chánh văn phòng báo chí Tòa thánh, người cũng thuộc Dòng Tên cho biết ông cảm thấy mình bị sốc bởi vì: “Các tu sĩ Dòng Tên nghĩ họ là những người đầy tớ phục vụ, chứ không phải quyền bính trong Giáo hội”([1]). Còn việc Jorge Mario Bergoglio chọn niên hiệu Phanxicô, theo lời Bernard Podvin, phát ngôn viên của Hội đồng Giám mục Pháp, là muốn nói lên ý nguyện đơn sơ, khó nghèo. Ngài muốn vinh danh Thánh Phanxicô Assisi, đấng sáng lập Dòng Phanxicô, còn được gọi là Dòng Anh em hèn mọn. Chúng ta còn nhớ, trong tổng số 266 triều đại giáo hoàng của Giáo hội Công giáo Roma có tới 82 niên hiệu, trong đó có tới 23 vị chọn niên hiệu Gioan, 16 vị chọn niên hiệu Gregor và cũng chừng ấy vị chọn niên hiệu Benedicto, còn 14 vị chọn niên hiệu Clemento, 13 vị chọn niên hiệu Innozens, 13 vị chọn niên hiệu Leo, 12 vị chọn niên hiệu Pius,v.v… Chỉ có duy nhất Jorge Mario Bergoglio chọn niên hiệu Phanxicô.

9 giờ 30 phút ngày 19 tháng 3 năm 2013 tại Quảng trường Thánh Phêrô, Vatican, Giáo hoàng Phanxicô đã cử hành Thánh lễ khai mạc Sứ vụ kế vị ngôi Tòa Thánh Phêrô lần thứ 266. Đây cũng là ngày lễ Thánh Cả Giuse, cha nuôi của Đức Giêsu. Kể từ Thánh lễ khai mạc Sứ vụ Giáo hoàng, Giáo hoàng Phanxicô chính thức được dùng các chức danh: Giám mục Roma, vị Đại diện của Chúa Kitô, Đấng kế vị các Thánh Tông đồ, Người chủ nhân của Tòa thánh Vatican và “Tôi tớ của các Tôi tớ Chúa” (Servus Servorum). Tại Thánh lễ có sự hiện diện của khoảng hơn 130 đoàn đại biểu chính thức đại diện cho các quốc gia, trong đó có 31 vị nguyên thủ quốc gia, 11 thủ tướng chính phủ, đại diện vua chúa và nữ hoàng ở Châu Âu. Ngoài ra còn có 33 đại diện các giáo hội Kitô giáo khác, 150 đại diện các tôn giáo khác như Do Thái giáo, Islam giáo, v.v… Tham gia Thánh lễ có khoảng 180 hồng y đồng tế, 250 giám mục và tổng giám mục, 1.200 linh mục. Tại Quảng trường Thánh Phêrô có khoảng 200.000 người và khoảng 500.000 xếp hàng dài trên các con phố theo dõi Thánh lễ qua các màn hình lớn. 3.000 nhân viên an ninh đã được huy động để đảm bảo an ninh cho Thánh lễ. Số nhà báo tham gia đưa tin về sự kiện trọng đại này lên tới con số 5.214 người.

Giáo hoàng Phanxicô sinh ngày 17 tháng 12 năm 1936 tại Buenos Aires, thủ đô của Argentina trong một gia đình công nhân đường sắt người Italia. Thân Mẫu của Ngài sinh hạ được 5 người con. Năm 20 tuổi, chàng thanh niên Jorge Mario Bergoglio đã phải trải qua một cuộc phẫu thuật do nhiễm trùng đường hô hấp và bị cắt đi một lá phổi. Theo con đường tu hành, sau khi kết thúc khóa học tại chủng viện Villa Devoto, ngày 11 tháng 3 năm 1958, Jorge Mario Bergoglio gia nhập Dòng Tên. Ngài tốt nghiệp cử nhân triết học tại Đại học Maximo San Jose ở San Miguel và sau đó làm giảng viên văn học và tâm lý học tại trường Inmaculada ở Santa  Fe và trường Salvador ở Buenos Airet. Ngày 13 tháng 12 năm 1969, Jorge Mario Bergoglio được Tổng Giám mục Jose Ramon Castellano phong chức linh mục. Sau khi tiếp tục nghiên cứu triết học và thần học tại San Miguel, Ngài trở thành giáo sư thần học. Từ năm 1973 đến năm 1979 Linh mục Jorge Mario Bergoglio được Dòng Tên bầu làm Giám tỉnh Argentina. Trong thời gian từ 1980 đến 1986 Ngài đảm nhận chức vụ Giám đốc chủng viện San Miguel. Sau khi hoàn thành luận án tiến sĩ tại Đại học Francfurt, nước Đức với đề tài Philosophisch – Theologische Hochschule Sankt Georgen, Jorge Mario Bergoglio trở về nước phục vụ với tư cách là cha giải tội và linh hướng. Các ngôn ngữ mà Ngài thông thạo, ngoài tiếng Tây Ban Nha, còn có tiếng Italia, tiếng Đức và tiếng Latinh.

Ngày 28 tháng 2 năm 1998, Jorge Mario Bergoglio thay Hồng y Quarracino đảm nhận chức vụ Tổng Giám mục Buenos Aires, đồng thời được bổ nhiệm làm Đấng Bản Quyền cho người Công giáo Đông Phương tại Argentina. Ngày 21 tháng 2 năm 2001 Tổng Giám mục Jorge Mario Bergoglio được Giáo hoàng Gioan Phaolô II tấn phong Hồng y với Hiệu tòa là nhà thờ Thánh Robert Bellarmino. Tại Giáo triều Roma, Hồng y Jorge Mario Bergoglio đã được bổ nhiệm vào một số vị trí trong Thánh bộ Giáo sĩ, Thánh bộ Phụng tự và Kỷ luật Bí tích, Thánh bộ Đời sống tận hiến và các Tu hội tông đồ, là thành viên của Ủy ban Châu Mỹ Latinh và Hội đồng Gia đình.

Hồng y Jorge Mario Bergoglio được biết đến như một người nhân từ, khiêm nhường và giản dị. Ngài không sống trong những nơi nguy nga và đầy đủ tiện nghi dành cho các giám mục mà chỉ ở trong một căn hộ nhỏ, tự nấu ăn và thường đi các phương tiện giao thông công cộng đến nhà thờ, thường xuyên đến thăm các khu xóm nghèo quanh thủ đô Buenos Aires mà người ta quen gọi là những khu ổ chuột. Sau khi nhận mũ áo hồng y, Jorge Mario Bergoglio đã từng rửa chân cho 12 người bị nhiễm HIV/AIDS và thậm chí còn hôn lên đôi chân của họ. Ngài phê phán các linh mục không chịu rửa tội cho con cái của các bà mẹ không chồng và gọi những linh mục này là những người đạo đức giả, những người giáo hội hóa Giáo hội, những người ngăn không cho dân Chúa được hưởng ơn cứu chuộc([2]). Những gì mà báo chí viết về Giáo hoàng Phanxicô từ khi Ngài đắc cử đến nay như: tự tay thu dọn đồ đạc và trả tiền phòng trọ sau Mật nghị mà không nhờ người phục vụ; từ chối đi xe dành riêng cho Giáo hoàng để đi chung xe cùng các hồng y khác; chọn nhẫn bạc và Thánh giá bạc thay cho nhẫn vàng và Thánh giá vàng truyền thống; đi giầy đen chứ không đi giầy đỏ giáo hoàng; kêu gọi người Công giáo Argentina không sang Roma dự lễ đăng quang chúc mừng Giáo hoàng để dành tiền giúp đỡ người nghèo, v.v… và v.v… càng làm rõ thêm sự khiêm nhường và giản dị của vị Chủ chăn Giáo hội Hoàn Vũ. Báo chí nhiều nước gọi Ngài là Giáo hoàng của người nghèo.

Khi còn là Tổng Giám mục, Jorge Mario Bergoglio luôn quan tâm đến đối thoại liên tôn, đặc biệt là với Do Thái giáo và Islam giáo. Ngài đã từng là đồng tác giả cuốn “Về trời và đất” (Sobreel cieloy la tierra) với giáo sĩ Do Thái giáo Abraham Shorka.

Triều đại Phanxicô chỉ vừa mới bắt đầu, còn nhiều điều ở phía trước, nhưng không thể không nhắc đến một sự kiện, nói theo lời nhà Vatican học người Italia, “vết thương cũ nhưng vẫn chưa lành”([3]), đó là những cáo buộc Jorge Mario Bergoglio đã từng hợp tác với chính quyền quân sự Argentina trong giai đoạn 1976 – 1983. Tuy nhiên, theo lời của người phát ngôn Tòa Thánh Vatican, Linh mục F. Lombardi: “Tất cả những cáo buộc chống lại Hồng y Jorge Mario Bergoglio, người vừa trở thành Giáo hoàng Công giáo Roma, đều không có giá trị pháp lý”([4]). Có những nhà nghiên cứu trong thời kỳ xảy ra cuộc đảo chính quân sự năm 1976 ở Argentina, chẳng hạn như bà Francesca Ambrojetti, đã coi Jorge Mario Bergoglio thực sự là một người anh hùng vì ông đã mạo hiểm đánh đổi tính mạng của mình khi gặp gỡ các tướng lĩnh làm đảo chính đòi trả tự do cho các linh mục bị chính quyền quân sự bắt giữ. Chính Hồng y Jorge Mario Bergoglio là người đã có những nỗ lực để sửa sai tiếng tăm của một giáo hội đã đánh mất nhiều tín hữu vì đã không công khai thách đố chính quyền độc tài sát hại người dân từ năm 1976 đến năm 1983. Cũng vào những năm đầy biến động và khó khăn này, Ngài là người duy trì sự hiệp nhất của các anh em Dòng Tên, trung lập với nền Thần học Giải phóng và kiên trì đường hướng của Dòng là không tham gia vào chính trị. Chính vì vậy, Ngài được coi là người có lập trường trung hòa giữa những người quá bảo thủ với những người quá cấp tiến. Khi Tổng thống Argentina, bà Cristina Kirchner, ban hành những biện pháp xã hội cấp tiến đi ngược lại truyền thống xã hội của Giáo hội Công giáo như việc công nhận hôn nhân đồng tính, việc cho con nuôi và cấp thuốc ngừa thai miễn phí cho tất cả mọi người, Hồng y Jorge Mario Bergoglio đã công khai chỉ trích quyết định của bà. Trong lời tuyên bố ngày 30 tháng 9 năm 2009 tại Postgraduate School, Argentina, Ngài đã lên án “nạn nghèo đói cùng cực và các cơ cấu kinh tế bất công gây ra tình trạng không đồng đều, vi phạm quyền làm người”([5]).

Để kết thúc bài viết này chúng ta hãy cùng đọc lại những lời đầu tiên rất giản dị nhưng cũng vô cùng thấm thía của vị Tân Giáo hoàng Giáo hội Công giáo Roma: “Chào anh chị em thân mến, tất cả anh chị em cũng biết nghĩa vụ của Mật viện là bầu ra một Giám mục Roma. Có vẻ như các hiền huynh Hồng y của tôi đã phải đi đến cùng trời cuối đất để tìm một vị như thế… Và bây giờ chúng ta hãy bắt đầu cuộc hành trình của Đức Giám mục và dân chúng thuộc Giáo hội Roma, là Giáo hội lãnh đạo trong đức ái tất cả các Giáo hội trên thế giới, một cuộc hành trình của tình huynh đệ trong yêu thương và tin cậy lẫn nhau… Hy vọng của tôi là cuộc hành trình của Giáo hội mà chúng ta bắt đầu ngày hôm nay, cùng với sự giúp đỡ của vị Hồng y Giám quản của tôi, đem lại hiệu quả cho việc truyền giáo tại thành phố xinh đẹp này”([6]).

(Hết)

    TS. Nguyễn Văn Dũng



[1] Trích theo: Lễ đăng quang của Đức Tân Giáo hoàng Phanxicô I vào ngày 19.3 lễ kính Thánh Giuse Vietcatholic.net/news/html/103387.htm

[2] Theo: Giáo hoàng mới là một người rất khiêm tốn. Vietcatholic.net/news/html/103378.htm

[3] Giovani Bensi. Những vết đen trên áo choàng trắng. Báo Độc lập – tôn giáo, 20/3/2013 ( tiếng Nga)

[4] Trích theo: Giovani Bensi. Bài đã dẫn

[5] Trích theo: Đức Phanxicô: Vị Giáo hoàng từ nhân, khiêm nhường, giản dị. Vietcatholic.net/news/html/103399.htm

[6] Diễn từ của ĐứcTân Giáo hoàng Phanxicô đệ nhất. Vietcatholic.net/news/html/103377.htm

 

Sự chuyển giao triều đại tại Giáo triều Vatican (Phần II)Theo đó, thời gian bắt đầu Mật nghị Hồng y có thể sớm hơn 15 ngày kể từ khi trống tòa miễn là tất cả các vị hồng y có quyền bầu Giáo hoàng đã có mặt tại Vatican và phải bắt đầu không được muộn hơn 20 ngày kể từ khi trống tòa cho dù các vị hồng y cử tri chưa
Share on Facebook   Share on Twitter Share on Google Share on Buzz        Quay lại   Gửi đi   In trang này   Về đầu trang
Sự chuyển giao triều đại tại Giáo triều Vatican (Phần I)
Đôi điều tìm hiểu về bàn thờ gia tiên (Phần II)
Mối tương quan giữa Giáo hội Công giáo Việt Nam và Liên Hội đồng Giám mục Á châu
Đôi điều tìm hiểu về bàn thờ gia tiên (Phần I)
Islam giáo cấp tiến thời hậu “Mùa xuân Arập” (Phần II)
Islam giáo cấp tiến thời hậu “Mùa xuân Arập” (Phần I)
Giáo hoàng Benedict XVI từ nhiệm, tâm tình của Công giáo Việt Nam
Khái quát về tước hiệu Hồng y và chức năng Hồng y trong Giáo hội Công giáo
Bản sắc Văn hóa Việt Nam qua Di sản văn hóa tôn giáo (Phần II)
Bản sắc Văn hóa Việt Nam qua Di sản văn hóa tôn giáo (Phần I)
Video
Phát huy vai trò của các tôn giáo trong việc bảo vệ môi trường ở Việt Nam
Toàn văn bài phát biểu của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc tại cuộc gặp mặt của Thủ tướng Chính phủ với chức sắc, chức việc tôn giáo có đóng góp tiêu biểu trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Hình ảnh
Các tổ chức Tin Lành chuyển đổi hình thức sinh hoạt tôn giáo để phòng, chống dịch Covid-19
Hàng vạn du khách dự lễ khai hội đền Sóc Xuân Canh Tý 2020
Nghi lễ 'Tống cựu nghinh Tân' tại Hoàng thành Thăng Long
Audio
TS. Bùi Hữu Dược, Vụ trưởng vụ Phật giáo, Ban Tôn giáo Chính phủ trao đổi về Công tác chấn chỉnh các hoạt động lệch chuẩn tôn giáo tại các cơ sở thờ tự của Phật giáo
Ông Bùi Thanh Hà, Phó Trưởng ban Ban Tôn giáo Chính phủ trao đổi về vấn đề dâng sao giải hạn đang diễn ra tại một số chùa


BAN TÔN GIÁO CHÍNH PHỦ

Đường Dương Đình Nghệ, P. Yên Hòa,Q. Cầu Giấy - Hà Nội
Điện thoại: 0243 8 248 673 . Fax: 08041313
Email: bantongiaocp@chinhphu.vn

Người chịu trách nhiệm chính: Bà Trần Thị Minh Nga -
Phó Trưởng Ban
Đơn vị quản lý: Trung tâm Thông tin,
Ban Tôn giáo Chính phủ

Email:ttttbantongiao@chinhphu.vn